Televisie in 2007

Figuur 1
Marktaandelen op de Nederlandse televisiemarkt

Kijktijd

Tabel 1
Nederlandse televisiemarkt

Figuur 1 laat de marktaandelen op de televisiemarkt volgens de Tijdelijke wet mediaconcentraties zien. De drie grootste aanbieders hebben samen meer dan driekwart van de markt in handen. Hierbij zijn de aandelen van video, dvd en hd buiten beschouwing gelaten. Een verdeling van de totale markt inclusief deze aandelen is in tabel 1 weergegeven.

In 2007 is de kijktijd gemiddeld 186 minuten. De groei zoals deze in de afgelopen jaren is waargenomen, is daarmee abrupt omgeslagen in een daling van 11 minuten ten opzichte van 2006. Hiermee is nagenoeg hetzelfde niveau bereikt als in 2003, toen er per dag gemiddeld 185 minuten naar de televisie werd gekeken.

In de Mediamonitor 2006 is de verwachting uitgesproken dat door de herindeling van de drie publieke zenders in 2006 de afstand tussen de marktaandelen van Nederland 1 en Nederland 2 groter zal worden. In de overzichtstabel 3.7 is te zien dat dit inderdaad is gebeurd: Nederland 1 is met 4,7 procentpunten meer gegroeid dan in 2006 al het geval was, terwijl Nederland 2 te maken heeft gehad met bijna een halvering van zijn aandeel. Het verschil tussen Nederland 2 en Nederland 3 is in 2007 verwaarloosbaar geworden, terwijl dit in 2004 nog bijna twaalf procentpunten was. Het totale aandeel van de Nederlandse Publieke Omroep neemt al sinds jaren af.

Bij RTL Nederland heeft vooral RTL4 te maken met een verder verlies aan marktaandeel. RTL7 en nieuwkomer RTL8 zorgen uiteindelijk voor een lichte stijging in het gezamenlijke aandeel van deze aanbieder. De stabiele periode van SBS Nederland is in 2007 omgezet in een groei bij de drie zenders van in totaal 1,3 procentpunt. De marktaandelen van de specialistische zenders zijn nagenoeg gelijk gebleven, met als uitzondering MTV Networks waar een totale groei te zien is van bijna 1 procentpunt.

Het marktaandeel van alle publieke omroepen samen is door de jaren heen verder afgenomen van 37 procent in 2003 tot 33 procent in 2007, een verschil van 4 procentpunten. Daarentegen hebben meer mensen naar de commerciële omroepen gekeken: dit aandeel is in de afgelopen 5 jaar juist met eenzelfde verschil toegenomen.

In de categorieën video, dvd en hd is een verdere terugloop in het aandeel video te zien, terwijl de aandelen van dvd en hd groter worden.

 

Aanbiedersconcentratie

Figuur 2
Televisiemarkt: aandeel grootste, twee grootste en drie grootste aanbieders
Om inzicht te krijgen in de aanbiedersconcentratie op de televisiemarkt is in figuur 2 het marktaandeel van de grootste, twee grootste en drie grootste aanbieder(s) weergegeven, respectievelijk C1, C2 en C3. Het aandeel video, dvd en hd is hierbij buiten beschouwing gelaten.
Te zien is dat de grootste partij (de huidige Nederlandse Publieke Omroep) door de jaren heen
een deel van haar aandeel heeft moeten afstaan aan de op één en twee na grootste partijen, respectievelijk RTL Nederland en SBS Nederland. Gezamenlijk beheersen zij in 2007 ruim 82 procent van de televisiemarkt.
Figuur 3
Televisiemarkt: HHI

Figuur 3 toont het verloop van de aanbiedersconcentratie uitgedrukt in HHI, de Herfindahl Hirschman Index. Bij een HHI van meer dan 0,18 wordt er door mededingingsexperts gesproken van een sterk geconcentreerde markt. In de figuur is te zien dat door de komst van diverse aanbieders de televisiemarkt een stuk minder geconcentreerd is geworden dan dat in 1988 het geval was, toen alleen de Publieke Omroep aanwezig was op de televisie. Toch is er in 2007 met een HHI van 0,24 nog geen sprake van een geringe concentratie.

 

Bereik

Met de marktaandelen van de Nederlandse televisiemarkt wordt aangegeven naar welke zenders de meeste minuten is gekeken. Aan de bereikcijfers, zoals deze in tabel 2 worden getoond, is te zien hoeveel mensen van de totale bevolking op een gemiddelde dag minimaal vijftien minuten naar een bepaalde zender hebben gekeken.

In totaal hebben in 2007 op een gemiddelde dag minder mensen televisie gekeken dan in 2006: het bereik van alle zenders samen is in 2007 met 1,5 procentpunt gedaald. Deels wordt dit verklaard door de landelijke publieke omroep. Weliswaar heeft Nederland 1 te maken met een stijging van nagenoeg 5 procentpunten, Nederland 2 daalt van 27 naar 17 procent.

Opvallend is dat bij SBS6 het dalende bereik samengaat met stijging van het marktaandeel van de zender. Dit betekent dat er in 2007 minder mensen naar de programma’s van SBS6 hebben gekeken, maar dat degenen die wel hebben gekeken, langer op de zender hebben afgestemd dan in 2006.

Tabel 2
Gemiddeld dagbereik televisiezenders

Over het algemeen hebben de meeste zenders te maken met een verlies aan kijkers. Dit verlies loopt uiteen van de eerder genoemde 10 procentpunten bij Nederland 2 tot 0,1 procentpunt bij Animal Planet. Er zijn ook stijgingen waar te nemen; onder meer bij RTL7, Comedy Central en de muziekzenders MTV en TMF.

 

Regionale markten

Figuur 4 geeft een overzicht van het marktaandeel van de regionale publieke televisiezenders per provincie. In vergelijking met 2006 hebben de inwoners van de noordelijke en zuidelijke provincies minder naar de regionale publieke televisiezenders gekeken.

In Groningen, Friesland en Zeeland wordt het meest naar regionale publieke televisiezenders gekeken, met respectievelijk 3,8, 3,3 en 3,4 procent van de totale televisiemarkt. De belangrijkste zenders zijn TV Noord, Omrop Fryslân en Omroep Zeeland.

Figuur 4
Marktaandeel regionale publieke televisiezenders in 2007

De marktaandelen van de regionale publieke televisiezenders van de overige provincies lopen uiteen van 0,9 procent in Flevoland tot 3,2 procent in Overijssel.

De marktaandelen zoals gepresenteerd in figuur 4 zijn onderdeel van de totale Nederlandse televisiemarkt. Wanneer naar deze totale televisiemarkt per provincie gekeken wordt, is de zender met het grootste marktaandeel in alle provincies Nederland 1, met marktaandelen uiteenlopend van 16 procent in Limburg tot 23 procent in Drenthe. Een uitzondering hierop is de provincie Flevoland, waar RTL4 met een aandeel van 18 procent de meest bekeken zender is.

Deel deze pagina